MÜJDE IŞIL – Geçen yıl Kristen Stewart (“The Chronology of Water”) ve Kate Winslet (“Goodbye June) ile birlikte Scarlett Johansson da birinci uzun metrajına imza attı. Prömiyerini Cannes Sinema Festivali’nde yapan “Eleanor the Great/Müthiş Eleanor”a ismini veren Eleanor, birebir meskeni paylaştığı arkadaşı Bessie’nin vefatı üzerine kızı ve torunuyla yaşamak üzere New York’a taşınıyor. Kızı onu oyalansın diye Yahudi Toplum Merkezi’ndeki etkinliklere kaydettiriyor. Eleanor, burada tesadüfen holokosttan sağ kurtulanların dayanak kümesinde buluyor kendini. Ve onlar tarafından benimsenmek için Bessie’nin holokost anılarını kendisininmiş üzere anlatmaya başlıyor.
96 yaşında ikinci başrol
Scarlett Johansson bir bayan sanatçı hassaslığıyla yaşlı bir bayanın yalnızlığına odaklanıyor bu birinci sinemasında. Kızı ve torunu tarafından ‘kendi kendine yönetim etsin’ mantığıyla hayatlarının dışında tutulan bayan, gereksinim duyduğu ilgiyi kendisi olarak değil, mağdur rolünü üstlendiğinde buluyor. Mağdur psikolojisini devam ettirmenin sağladığı konfor alanını anlatması açısından Yunan sineması “Pity/Zavallı” ile ortak noktaları dikkat alımlı. Yaşlı ve yalnız Eleanor’un farkı ise hem yaşama bağlı ve mücadeleci hem de trajedisiz bir hayata sahip olması. Arkadaşının trajedisini üstlendiğinde acıların paylaşıldığı bir alanın kesimi hissediyor kendini. Genç gazeteci ile kurduğu dostluk da yalnızlığına derman oluyor. Bu açıdan ana karakteri yaşlılar olan sinemalar ortasında kıymetli bir yerde duruyor.
Senarist Tory Kamen’in esinlendiği kendi büyükannesinin öyküsünde holokost ayrıntısı yok ve bu kurmaca olarak öyküye eklenmiş. Kimi sinemacılar Filistin’e dayanak verdikleri için kara listeye alınırken perdenin gereksinimi olan yeni bir holokost öyküsü miydi? Scarlett Johansson ve senarist Kamen, geçmişi sahiplenme mevzunu farklı coğrafyaların ezilenleri üzerinden veyahut kurmaca bir trajediyle anlatamaz mıydı? Bu tercih ister istemez tutulan tarafı belirli ederken sinemada defolara da neden oluyor. Gazeteci adayı Nina’nın ödevini yaparken internetten hiçbir şeyi araştırmaması, profesyonel babasının bile bakmaması gibi… Bessie’nin kardeşinin yaşadıkları ise daha farklı bir tepeye gidecekmiş izlenimi yaratıp seyirciyi beklentiye sokuyor.
Başroldeki June Squibb, 96 yaşında. İlk başrolünü ise 2024 tarihli yaşlılık güldürüsü “Thelma”da oynadı. Bu ikinci başrolü ve tekrar çok başarılı.

Yapay zekâ yargıcı
Steven Spielberg’in yönettiği “Azınlık Raporu”nda özel polis gücü, üç kahinin öngörüleri doğrultusunda, hata işlemeden suçluları yakalıyordu. Kazak sinemacı Timur Bekmambetov’un yönettiği “Mercy/Merhamet Yok”ta ise yargılama ‘Merhamet’ isimli yapay zekâ uygulamasıyla yapılıyor. Chris Pratt 2029’da karısını öldürmekle suçlanan dedektifi, Rebecca Ferguson da yapay zekâ yargıcı Maddox’ı canlandırıyor. Yapay zekânın adalet sisteminde kullanılmasını ele alan sinema, “Kaçak” üzere klasik aksiyonların izinde giderken hem gerçek vakti kullanıyor hem de yapay zekâya ne kadar güvenebileceğimizi sorguluyor. Çıkarımı dikkate paha.